Şu belirtilerde beklemeyin: Ani ışık çakmaları, yeni başlayan veya hızla artan uçuşan cisimler, görüş alanında perde ya da gölge veya ani bulanıklık retina ile ilgili acil bir durumu düşündürebilir. Aynı gün göz acil servisine ya da en yakın acil servise başvurun; yaşamı tehdit eden durumda 112. Işık çakması ve uçuşan cisimler hakkında daha fazla bilgi alabilirsiniz.[1]
Miyopi nedir?
Miyopide, göz dinlenme halindeyken uzak nesnelerden gelen ışık retinanın önünde odaklanır. Bunun en sık nedeni göz küresinin ön ve arka uzunluğunun fazla olmasıdır; kornea veya mercek kırıcılığındaki farklılıklar da rol oynayabilir.[2]
Miyopi, hipermetropi, astigmat ve presbiyopi ile aynı şey değildir. Bu kırma kusurları birlikte de görülebilir. Miyopi bir görme kusurudur, ancak yüksek derecelerde retina ve makula gibi yapıların değerlendirilmesi ayrıca önem kazanır.[3][4]
Belirtiler ve tanı
En sık belirti uzaktaki yazıların, yol işaretlerinin veya tahtanın bulanık görülmesidir. Gözleri kısarak bakma, göz yorgunluğu ve baş ağrısı eşlik edebilir. Çocuklarda tahtaya yaklaşma, gözleri kısma veya televizyona yakından bakma fark edilebilir.[3][5] Gözleri kısarak bakmak şaşılıkla aynı durum değildir.
Tanıda göz hastalıkları muayenesi ve kırma kusurunun ölçümü kullanılır. Çocuklarda, ergenlerde ve genç erişkinlerde kırma kusurunun doğru ölçümü için gözün odaklamasını geçici olarak gevşeten damlayla yapılan ölçüm (sikloplejik refraksiyon) altın standart kabul edilir.[6] Sadece ekran kullanımına veya belirtilere bakarak miyopi tanısı konulamaz. Çocuklarda kırma kusurları için ayrıntılı çocuk göz sağlığı rehberine geçebilirsiniz.
Nedenler ve risk faktörleri
Miyopi ailesel seyredebilir; ailede miyopi bulunması gelişme olasılığını artırır.[5] Ancak miyopiyi yalnızca kalıtımla veya tek bir alışkanlıkla açıklamak doğru değildir. Dışarıda geçirilen zamanın artması, çocuklarda miyopinin başlamasına karşı koruyucu etki gösterir. Eğitim süresiyle miyopi arasında güçlü bir ilişki bulunurken, yakın çalışma ile ilişki daha zayıf ve tutarsızdır.[7] Bu nedenle okul, kitap okuma veya ekran kullanımı tek başına kişinin miyopisinin nedeni olarak gösterilemez.
Miyopi ilerler mi?
Miyopi çoğunlukla çocuklukta veya okul çağında başlar ve göz büyümesi sürdükçe ilerleyebilir.[5] Birçok kişide ilerleme yaklaşık 20 yaş civarında veya 20’li yaşların başında yavaşlar. Bunun kesin bir yaş sınırı yoktur; bazı yetişkinlerde daha sonra da küçük miktarda ilerleme görülebilir.[8][5] Bu nedenle yalnız yaşa bakarak kontrol ihtiyacının sona erdiği varsayılmamalıdır.
Yüksek miyopi, sferik eşdeğerin -6,00 diyoptri veya daha düşük olması şeklinde tanımlanır. Sferik eşdeğer, gözlük numarasındaki küresel ve astigmat bileşenlerini tek bir değerde özetler. Bu eşik, kişinin mutlaka patolojik miyopisi olduğu anlamına gelmez. Patolojik miyopide gözün arka bölümünde yapısal değişiklikler bulunur ve tanı yalnızca numaraya bakılarak konmaz.[2]
Çocuklarda miyopi kontrolü

Çocuklarda amaç, miyopinin başlamasını geciktirmek veya başladıysa ilerleme hızını azaltmak olabilir. Dışarıda geçirilen zaman miyopinin başlamasını geciktirebilir. Ancak zaten miyop olan çocuklarda ilerlemeyi yavaşlatma etkisi daha zayıf ve belirsizdir; tek bir ideal saat süresi gösterilmemiştir.[9][7][10] Ekran veya yakın çalışma molalarının miyopi ilerlemesini yavaşlattığı gösterilmemiştir.[9][7]
| Seçenek | Ne amaçlar? | Kanıt ve dikkat noktası |
|---|---|---|
| Tam düzeltilmiş gözlükle izlem | Net görmeyi sağlar ve miyopiyi eksik düzelterek kontrol etmeye çalışmaz. | Numarayı düşük vermek ilerlemeyi yavaşlatmaz; düzenli ölçümle değişim izlenir.[9][10] |
| Miyopi kontrol gözlük camları | Optik tasarımla ilerlemeyi azaltmayı amaçlar. | Çalışmalar bazı tasarımlarda yarar bildirmiştir, ancak sonuçlar tasarıma, yaşa ve çalışmaya göre değişir.[10][11] |
| Çok odaklı yumuşak kontakt lens | Merkez ve çevre optiğiyle göz büyümesini yavaşlatmayı amaçlar. | Kanıt kesinliği düşüktür. Nadir ama ciddi kornea enfeksiyonu riski vardır; hijyen ve takip önemlidir.[10][11] |
| Düşük doz atropin | İlerleme hızını azaltmayı amaçlayan ilaç seçeneğidir. | Etki doza bağlıdır; Cochrane derlemesinde düşük doz için kanıt kesinliği çok düşüktür. Göz bebeğinde hafif büyüme, yakın odaklamada hafif azalma ve alerji görülebilir. Uzun dönem etkililik ve güvenlik belirsizdir; bırakma planı hekimle yapılır.[9][10][11] |
| Ortokeratoloji | Gece takılan sert lensle korneayı geçici biçimde şekillendirerek gündüz görmeyi ve ilerleme kontrolünü amaçlar. | Göz boyu uzamasının yavaşlatılması için orta kesinlikte kanıt vardır. Nadir ama ciddi kornea enfeksiyonu riski bulunur; gece lens kullanımında bu risk arttığından hijyen ve takip önemlidir.[10][11] |
Göz küresinin uzaması, miyopinin ilerlemesinin temel göstergelerinden biridir; 4-18 yaş çocukları kapsayan Cochrane 2025 derlemesinde, bir yılda kontrol gruplarında ortanca göz boyu artışı yaklaşık 0,33 mm iken, kontrole göre uzama ortokeratolojide ortalama 0,18 mm daha az (orta kesinlikte kanıt), düşük doz atropinde ise ortalama 0,10 mm daha az bulunmuştur (çok düşük kesinlikte kanıt).[2][11] Sonuçlar çalışmalar arasında farklıdır ve bireysel çocuk için aynı yarar beklenemez.[11]
Atropinde belirgin ışık hassasiyeti, yakın görme güçlüğü ve tedavi bırakıldıktan sonra ilerlemenin yeniden hızlanması daha çok yüksek dozlarla ilişkilidir. Düşük dozlarda bırakma sonrası bu hızlanma daha az belirgindir; yine de tedaviyi başlatma, değiştirme veya bırakma kararı hekimle verilmelidir.[9][10]
Bu seçenekler birbirleriyle her hasta grubunda doğrudan karşılaştırılmış değildir. Cochrane derlemesinde birçok sonuç için kanıt kesinliği düşük veya çok düşük bulunmuş, iki yıl ve sonrası için belirsizlik bildirilmiştir.[11] Seçim; çocuğun yaşı, mevcut numarası, ilerleme ölçümleri, yaşam biçimi, uygulama güvenliği ve ailenin tercihleri birlikte değerlendirilerek yapılır.
Ülkemizde düşük doz atropinin hazır bir ticari ürün olarak bulunması sınırlı olabilir; eczanede hazırlanan çözeltiler kullanıldığı bildirilmiştir. Ruhsat durumu ve erişim koşulları hekimle konuşulmalıdır.[12] Ortokeratoloji ayrıntıları için çocuklarda uyku lensi sayfasına bakabilirsiniz.
Çocuk için muayenede sorulabilecek sorular
- Miyopinin ilerleme hızı hangi ölçümlerle ve hangi aralıkta değerlendirilecek?
- Bu çocuk için tam düzeltilmiş gözlükle izlem mi, başka bir miyopi kontrol seçeneği mi daha uygun?
- Önerilen yöntemin beklenen yararı, yan etkileri ve güvenli kullanım koşulları nelerdir?
- Yöntem bırakılacak veya azaltılacaksa izlem planı nasıl yapılacak?
Yetişkinlerde düzeltme seçenekleri
Gözlük ve kontakt lens, miyopide görmeyi düzeltmenin temel seçenekleridir.[3] Cerrahi seçenekler ise yetişkin, genel göz sağlığı uygun ve kırma kusuru en az bir yıl boyunca 0,5 diyoptriden az değişmiş kişilerde değerlendirilebilir.[13] Lazer yöntemleri ve göz içi lens seçenekleri herkese uygun değildir. Yöntemlerin uygunluk, risk ve takip ayrıntıları için göz lazer ameliyatı sayfasına bakabilirsiniz. No Touch, epitelin lazerle kaldırıldığı bir yüzey lazeri yaklaşımıdır; ayrıntılar No Touch lazer sayfasında açıklanır.
Fakik göz içi lens, doğal merceğe dokunmadan göz içine ek lens yerleştirilmesini ifade eder ve bazı yüksek miyopili yetişkinlerde değerlendirilebilir. Bu yöntemin uygunluğu ayrı bir muayene gerektirir; fakik göz içi lens sayfasında genel bilgi bulabilirsiniz. Doğal merceğin değiştirildiği çok odaklı lens seçenekleri ise miyopi kontrolüyle aynı kavram değildir; akıllı mercek sayfası bu ayrımı ele alır.
Yüksek miyopide riskler ve takip
Miyopi derecesi arttıkça retina dekolmanı, miyopik makula değişiklikleri, katarakt ve glokom gibi durumlarla ilişkili riskler artar. Risk artışı yalnızca yüksek miyopide görülmez, ancak yüksek miyopide daha belirgin olabilir.[4] Yüksek miyopisi olan kişilerin retina ve makula değerlendirmesi için kontrol sıklığını hekim belirler. Belirti olmasa da düzenli değerlendirme gerekli olabilir; kontrol aralığı kişiye göre belirlenir.
Retina dekolmanı belirtileri gelişirse rutin randevuyu beklemek güvenli değildir. Ani ışık çakması, yeni veya artan uçuşan cisimler, perde ya da gölge ve ani bulanıklık aynı gün değerlendirilmelidir.[1] Konuyla ilgili retina dekolmanı rehberine de bakabilirsiniz.
Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir. İşlem öncesinde hekiminizden detaylı görüş almanız önerilir.
Sık sorulan sorular
Miyop görme kusuru mudur?
Evet, miyopi ışığın retinanın önünde odaklandığı bir kırma kusurudur; bu tanım tek başına retina hastalığı bulunduğu anlamına gelmez.[2] Bununla birlikte miyopinin derecesi arttıkça retina dekolmanı, makula değişiklikleri, katarakt ve glokom riski artar.[4]
Miyop azalır mı?
Miyopi çoğunlukla göz küresinin uzunluğuna bağlı yapısal bir durumdur.[2] Gözlük ve kontakt lens odaklanmayı düzelterek net görmeyi sağlar; gözün bu yapısal özelliğini ortadan kaldırmaz.[2][3] Numaranın değişmesi, miyopinin tamamen geçtiği anlamına gelmez.
Miyop baş ağrısı veya göz ağrısı yapar mı?
Kırma kusuru göz yorgunluğu ve baş ağrısıyla ilişkili olabilir.[3] Yeni veya belirgin göz ağrısını yalnız miyopiye bağlamayın; göz değerlendirmesi isteyin. Ani görme bulanıklığı da varsa aynı gün göz acil servisine ya da en yakın acil servise başvurun.[1]
Miyop gözleri kısarak bakmaya neden olur mu?
Evet, miyopide kişi uzaktaki görüntüye bakarken gözlerini kısabilir.[3][5] Bu davranış şaşılık veya göz kayması anlamına gelmez; tanı için göz muayenesi gerekir.
Yüksek miyopi nedir?
IMI uzlaşı tanımında yüksek miyopi, sferik eşdeğerin -6,00 diyoptri veya daha düşük olmasıdır. Bu sayı tek başına retina hastalığı tanısı koydurmaz; gözün arka bölümündeki yapısal bulgular ayrıca değerlendirilir.[2]
Miyopi yetişkinlikte ilerleyebilir mi?
Evet. İlerleme çoğu kişide genç yaşlarda yavaşlasa da bazı yetişkinlerde daha sonra küçük miktarda devam edebilir. Yeni bulanıklık veya numara değişikliği varsa yeniden ölçüm yapılmalıdır.[8][5]
Numarayı düşük vermek veya eksik numaralı gözlük kullanmak ilerlemeyi yavaşlatır mı?
Hayır. Miyopiyi eksik düzeltmek ilerlemeyi yavaşlatmamış, bazı çalışmalarda ilerlemenin artabileceği görülmüştür. Net görmek için hekimin belirlediği tam düzeltmeyi kullanın; numarayı düşük tutmak bir miyopi kontrol yöntemi değildir.[9][10]
Ekran kullanımı miyopiye neden olur mu?
Ekran kullanımı ile miyopi arasındaki kanıt kesin değildir. Ekranın aynı süre kitap okumaktan daha zararlı olduğu da gösterilmemiştir; miyopi kontrolü için herkese uygulanabilecek kesin bir ekran süresi sınırı belirlenmiş değildir.[7]
Kaynaklar
- NHS. Detached retina (retinal detachment). https://www.nhs.uk/conditions/retinal-detachment/
- Flitcroft DI, He M, Jonas JB ve ark. IMI - Defining and Classifying Myopia. 2019. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6735818/ DOI: 10.1167/iovs.18-25957; PMID: 30817826.
- National Eye Institute (NIH). Refractive Errors. https://www.nei.nih.gov/learn-about-eye-health/eye-conditions-and-diseases/refractive-errors
- Haarman AEG, Enthoven CA, Tideman JWL ve ark. The Complications of Myopia: A Review and Meta-Analysis. 2020. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC7401976/ DOI: 10.1167/iovs.61.4.49; PMID: 32347918.
- NHS. Short-sightedness (myopia). 2025. https://www.nhs.uk/conditions/short-sightedness/
- Tahhan N, Bullimore MA, He X ve ark. IMI-2025 Digest. 2025. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC12448141/ DOI: 10.1167/iovs.66.12.27; PMID: 40932453.
- Morgan IG, Wu PC, Ostrin LA ve ark. IMI Risk Factors for Myopia. 2021. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC8083079/ DOI: 10.1167/iovs.62.5.3; PMID: 33909035.
- Brennan NA, Cheng X, Bullimore MA. Adult Myopia Progression. 2024. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC11587909/ DOI: 10.1167/iovs.65.13.49; PMID: 39576624.
- Jonas JB, Ang M, Cho P ve ark. IMI Prevention of Myopia and Its Progression. 2021. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC8083117/ DOI: 10.1167/iovs.62.5.6; PMID: 33909032.
- Bullimore MA, Saunders KJ, Baraas RC ve ark. IMI-Interventions for Controlling Myopia Onset and Progression 2025. 2025. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC12448128/ DOI: 10.1167/iovs.66.12.39; PMID: 40960225.
- Lawrenson JG, Huntjens B, Virgili G ve ark. Interventions for myopia control in children: a living systematic review and network meta-analysis. 2025. https://doi.org/10.1002/14651858.CD014758.pub3 PMID: 39945354.
- Akagün N, Altıparmak UE. Evaluation of Reasons for Discontinuation of Atropine 0.01% in Myopia Management: A Single-Center Retrospective Study from Türkiye. 2025. https://oftalmoloji.org/articles/doi/tjo.galenos.2025.86584 DOI: 10.4274/tjo.galenos.2025.86584.
- Avrupa Katarakt ve Refraktif Cerrahlar Derneği (ESCRS). ESCRS Recommendations for Refractive Surgery. 2026. https://www.escrs.org/escrs-recommendations-for-refractive-surgery
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır ve muayenenin yerini tutmaz. Size uygun tanı ve tedavi, muayene sonrası hekiminiz tarafından belirlenir.
