İçeriğe geç
Cumhuriyet Mah. Annem Sk. No:4, Adapazarı / Sakarya bilgi@marmaragoz.com
Tetkik ve Tanı

Göz muayenesi nasıl yapılır, ne kadar sürer ve damla sonrası ne olur?

Göz muayenesinde görme keskinliği, gözlük numarası, göz içi basıncı, gözün ön bölümü ve gerektiğinde göz dibi değerlendirilir. Damlalı muayeneden sonra bulanık görme ve ışığa duyarlılık birkaç saat sürebilir, bazı damlalarda ertesi güne uzayabilir. Muayenenin kapsamı ve kontrol aralığı kişisel bulgulara göre belirlenir.

Yazan: Marmara Göz Tıp MerkeziSite editörü: Seyfi Dertli (seyfi@marmaragoz.com)Son güncelleme:

Göz Muayenesi — Sakarya Marmara Göz Tıp Merkezi
Süre
Kapsama, damla kullanımına ve ek testlere göre değişir
Değerlendirme
Görme, gözlük numarası, göz içi basıncı ve göz yapıları
Hazırlık
Gözlüğünüzü ve eski raporlarınızı getirin; lens kullanımını önceden sorun
Damla sonrası
Geçici bulanıklık ve ışığa duyarlılık olabilir; dönüşte araç kullanmayı planlamayın

Ani görme kaybı, görüş alanında perde veya gölge, yeni başlayan ışık çakmaları, aniden artan uçuşan cisimler, göz yaralanması, kimyasal temas veya şiddetli ağrı varsa randevu ya da mesaj yanıtı beklemeyin. Aynı gün göz acil servisine veya en yakın acil servise başvurun. Ciddi bir tablo ya da inme bulguları varsa 112’yi arayın.

Göz muayenesinde hangi bölümler bulunur?

Kapsamlı muayenenin içeriği yaşa, şikayete, bilinen hastalıklara, aile öyküsüne, kullanılan ilaçlara ve önceki bulgulara göre değişebilir. Aşağıdaki bölümler temel değerlendirme çerçevesini gösterir; her test her kişide aynı şekilde uygulanmaz.[1]

Göz muayenesinin temel bölümleri
Bölüm Ne yapılır? Ne gösterir? Tek başına neyi göstermez?
Öykü Şikayetler, aile öyküsü, gözlük veya lens kullanımı, ilaçlar ve genel sağlık bilgileri konuşulur. Muayenenin hangi alanlara odaklanabileceği hakkında bağlam sağlar. Tek başına tanı koydurmaz.
Görme keskinliği Her göz ayrı değerlendirilerek harf veya sembol tablosu okunur. Belirli bir mesafede ne kadar net görüldüğünü gösterir. Gözün tüm yapılarının sağlıklı olduğunu göstermez.
Kırma kusuru ve refraksiyon Gözlük veya lens numarasına yardımcı ölçümler yapılır; foropter ile camlar karşılaştırılabilir. Miyopi, hipermetropi ve astigmatizma hakkında bilgi verir. Göz hastalığı taramasının yerine geçmez.
Pupil ve göz hareketleri Göz bebeklerinin ışığa yanıtı, göz hareketleri ve hizalanma değerlendirilir. Görme sisteminin bazı işlevleri hakkında bilgi sağlar. Tüm retina, optik sinir veya beyin kaynaklı sorunları dışlamaz.
Göz içi basıncı Tonometri ile hava üflemeli veya göze hafifçe dokunan bir yöntem kullanılabilir. Dokunmalı yöntemde uyuşturucu damla gerekebilir. Göz içi basıncını ölçer ve glokom değerlendirmesine katkı sağlar. Tek başına glokom tanısı koydurmaz.[1][2]
Yarık lamba Göz kapakları, kornea, iris ve lens gibi ön bölüm yapıları mikroskop ve ışıkla incelenir. Ön bölümdeki yapısal değişiklikleri değerlendirmeye yardımcı olur. Gözün arka bölümünü tek başına tam olarak göstermez.
Damlalı göz dibi muayenesi Göz bebeği genişletildikten sonra retina ve optik sinir incelenir.[1][3] Retina, makula ve optik sinir bulgularının değerlendirilmesine yardım eder. Diğer muayene bulgularıyla birlikte yorumlanır.

Sonuçları, muayeneyi yapan göz hekimi birlikte yorumlar. Ek testlerin neyi ölçtüğü ve sınırlılıkları göz testleri sayfasında açıklanır.

Ek göz testleri ne zaman istenir?

Hekim, şikayete ve muayene bulgularına göre OCT, görme alanı veya kornea topografisi gibi ek testler isteyebilir; her kişide aynı testler gerekmez.[1] OCT yapısal görüntüleme sağlar; görme alanı ise merkezi görüşün dışındaki görme işlevini değerlendirir. Bu iki test eşdeğer değildir ve glokom değerlendirmesinde yalnızca OCT ile tanı konulmaz.[4][5][6]

Göz muayenesi sırasında görme alanı cihazında çevresel görüş testi yapılan yetişkin kadın

Görsel temsili niteliktedir; belirli bir kişinin test sonucunu göstermez.

Damlalı göz muayenesinde ne olur?

Göz bebeğini genişleten damlalar, retina ve optik siniri daha iyi değerlendirmeye yardımcı olur. Göz bebeği çoğunlukla 20 ile 30 dakika içinde genişler. Damlaya ve kişinin göz özelliklerine göre bulanık görme, yakına odaklanmada güçlük ve parlak ışığa duyarlılık gelişebilir. Etki birkaç saat sürebilir ve bazı damlalarda ertesi güne kadar uzayabilir. Çocuklarda ve genç erişkinlerde daha uzun sürmesi mümkündür.[3][7][8][9]

Damlalı muayeneden sonra görme bulanık veya ışığa duyarlı olabileceği için araç kullanmak güvenli olmayabilir. Dönüşte araç kullanmayı planlamayın; sizi götürecek bir yakından yardım isteyin ve güneş gözlüğü bulundurun. Bazı hastane bilgilendirmeleri bulanıklığın 6 saate kadar sürebildiğini belirtir; sabit bir süre varsaymayın.[3][7][10]

Göz içi sıvının çıkış açısı dar olan kişilerde, nadiren göz içi basıncı ani şekilde yükselebilir. Damladan sonraki 24 saat içinde belirgin göz ağrısı, kızarıklık, sürekli bulanık görme, ışıkların çevresinde gökkuşağı veya hale görme, bulantı ya da kusma olursa beklemeden göz acil servisine veya en yakın acil servise başvurun.[10]

Bebek ve çocuklarda değerlendirme yaşa göre farklılaşır; damla etkisi daha uzun sürebilir. Ayrıntılar için bebek ve çocuklarda göz muayenesi sayfasına bakabilirsiniz.[1][7][9]

Göz muayenesi ne kadar sürer?

AAO hasta bilgilendirmesine göre kapsamlı bir göz muayenesi yaklaşık 45 ile 90 dakika sürebilir. Süre; öykünün kapsamına, damla kullanımına, göz bebeğinin genişleme süresine ve ek test gereksinimine göre değişir. Bu, kuruma özgü bir süre değildir; yalnızca gözlük numarası ölçümüyle kapsamlı muayenenin süresi aynı kabul edilmemelidir.[1]

Göz muayenesi ne sıklıkla yapılmalı?

Belirti veya bilinen hastalık varsa genel takvimi beklemeyin; risk etkenleriniz varsa kontrol zamanını göz hekimiyle belirleyin. Aşağıdaki aralıklar AAO kılavuzunun yalnızca belirtisiz ve ek risk etkeni olmayan yetişkinler için verdiği çerçevedir. Kişisel kontrol aralığında hekimin önerisi önceliklidir.[11]

Belirtisiz ve ek risk etkeni olmayan yetişkinler için AAO muayene aralıkları
Yaş Genel aralık
40 yaş altı 5 ile 10 yılda bir
40 ile 54 yaş 2 ile 4 yılda bir
55 ile 64 yaş 1 ile 3 yılda bir
65 yaş ve üzeri 1 ile 2 yılda bir

AAO, kontakt lens kullananlarda yıllık muayeneyi; diyabet, yüksek tansiyon veya ailede göz hastalığı varsa daha erken değerlendirmeyi belirtir.[1] AAO’nun yetişkin kılavuzuna göre tip 1 diyabette ilk muayene hastalık başlangıcından 5 yıl sonra, tip 2 diyabette tanı anında yapılır; sonrasında en az yılda bir değerlendirme önerilir. Bu ilk tarama takvimi, görme şikayeti varsa beklemek anlamına gelmez. Ayrıntılar için şeker hastalarında göz muayenesi sıklığı ve diyabetik retinopati sayfalarına bakabilirsiniz.[11]

NHS, Birleşik Krallık sağlık sistemi için çoğu kişiye iki yılda bir göz testi önerir; yeni görme endişesinde daha erken değerlendirmeyi belirtir. Bu, Türkiye için zorunlu bir takvim değildir.[12]

Göz muayenesine nasıl hazırlanılır?

Göz muayenesi öncesinde hazırlanan gözlük, kontakt lens kabı ve eski tetkik belgeleri
  • Gözlüğünüzü, varsa eski reçete ve raporlarınızı getirin.
  • Kullandığınız ilaçları ve bilinen hastalıkları not edin.
  • Kontakt lens kullanıyorsanız, lensi çıkarmanız gerekip gerekmediğini önceden sorun. Sabit bir çıkarma süresi varsaymayın.
  • Damlalı muayene olasılığına karşı güneş gözlüğü ve dönüş ulaşımınızı planlayın.
  • Şikayetinizin başlangıcını, hangi gözü etkilediğini ve önceki göz işlemlerini belirtin.

Gözlükçüde veya çevrim içi yapılan ölçüm muayenenin yerine geçer mi?

Gözlük numarası ölçümü; göz içi basıncı, gözün ön bölümü, retina ve optik sinirin değerlendirildiği kapsamlı muayenenin yerini tutmaz. AAO, çevrim içi görme testlerini daha önce kapsamlı değerlendirilmiş, belirtisiz ve 18 ile 39 yaş arasındaki belirli yetişkinlerde mevcut reçeteyi güncellemeye yardımcı sınırlı bir seçenek olarak anlatır. Bu testler gizli göz hastalıklarını saptamaz.[1][13]

Göz muayenesi için hangi bölüme gidilir?

Göz muayenesi ve gözlük numarası değerlendirmesi için Göz Hastalıkları uzmanına, yani oftalmoloji uzmanına başvurulur.[1] Ani görme değişikliği, şiddetli ağrı, ışık çakması veya uçuşan cisimlerde ani artış varsa rutin kontrolü beklemeyin; yukarıdaki acil başvuru yolunu izleyin.

Gebelik ve diğer özel durumlar

Gebelik veya emzirme varsa damla uygulanmadan önce muayeneyi yapan ekibe bildirin. AAO, diyabeti olan ve gebelik planlayan kişilerde göz değerlendirmesinin gebelikten önce ve gebeliğin ilk trimesterinin başında planlanmasını, sonrasının bulgulara göre belirlenmesini aktarır.[11] Önceki göz işlemlerini ve düzenli ilaç kullanımını da hekime bildirin.

Muayenede hekime sorulabilecek sorular

  • Bugün göz bebeği genişletici damla yapılacak mı?
  • Muayene ve damla etkisi için nasıl bir dönüş planı yapmalıyım?
  • İstenen ek test hangi soruyu yanıtlayacak?
  • Test sonucu diğer bulgularla birlikte nasıl yorumlanacak?
  • Bir sonraki kontrol aralığı neye göre belirlenecek?

Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir. İşlem öncesinde hekiminizden detaylı görüş almanız önerilir.

Sık sorulan sorular

Damlalı muayeneden sonra etkiler uzun sürerse ne yapmalıyım?

Bulanıklık ve ışığa duyarlılık damlaya göre birkaç saat sürebilir veya ertesi güne uzayabilir. Ağrı, kızarıklık, sürekli bulanıklık, hale görme, bulantı ya da kusma varsa beklemeden acile başvurun. Bu uyarı belirtileri yoksa ancak etki beklediğinizden uzun sürüyorsa muayeneyi yapan birime danışın.[7][10][8]

Sikloplejik damla nedir?

Sikloplejik damla gözün odaklanmasını geçici olarak gevşetir. Siklopentolat bu amaçla kullanılan ve göz bebeğini de büyüten damlalardandır; özellikle çocuklarda gözlük gereksiniminin ve göz dibinin değerlendirilmesine yardımcı olur. Etki süresi kullanılan damlaya ve kişisel yanıta göre değişir.[9]

Muayene hakkında iletişim bilgileri için iletişim sayfasını inceleyebilirsiniz.

Kaynaklar

  1. American Academy of Ophthalmology. Eye Exams 101. Yayın yılı belirtilmemiş. https://www.aao.org/eye-health/tips-prevention/eye-exams-101
  2. National Eye Institute. Glaucoma and eye pressure. Yayın yılı belirtilmemiş. https://www.nei.nih.gov/eye-health-information/eye-conditions-and-diseases/glaucoma/glaucoma-and-eye-pressure
  3. National Eye Institute. Get a dilated eye exam. Yayın yılı belirtilmemiş. https://www.nei.nih.gov/learn-about-eye-health/healthy-vision/get-dilated-eye-exam
  4. American Academy of Ophthalmology. What Is Optical Coherence Tomography (OCT)? Yayın yılı belirtilmemiş. https://www.aao.org/eye-health/treatments/what-is-optical-coherence-tomography
  5. European Glaucoma Society. Terminology and Guidelines for Glaucoma, 5th Edition. Br J Ophthalmol. 2021;105(Suppl 1):1-169. doi:10.1136/bjophthalmol-2021-egsguidelines. https://bjo.bmj.com/content/105/Suppl_1/1
  6. American Academy of Ophthalmology. What is a visual field? Yayın yılı belirtilmemiş. https://www.aao.org/eye-health/tips-prevention/visual-field-test
  7. American Academy of Ophthalmology. What Are Dilating Eye Drops? Yayın yılı belirtilmemiş. https://www.aao.org/eye-health/drugs/dilating-eyedrops
  8. Plymouth Hospitals NHS Trust. Dilating drops. Yayın yılı belirtilmemiş. https://www.plymouthhospitals.nhs.uk/display-pil/pil-dilating-drops-6823/
  9. Alder Hey Children's NHS Foundation Trust. Cyclopentolate hydrochloride eye drops (PIAG 007). Yayın yılı belirtilmemiş. https://www.alderhey.nhs.uk/conditions/patient-information-leaflets/cyclopentolate-hydrochloride-eye-drops-piag-007/
  10. Moorfields Eye Hospital NHS Foundation Trust. Glaucoma screening and stable service. Yayın yılı belirtilmemiş. https://www.moorfields.nhs.uk/for-patients/information-hub/glaucoma-screening-and-stable-service
  11. American Academy of Ophthalmology. Comprehensive Adult Medical Eye Evaluation Preferred Practice Pattern. 2025; sayfa etiketi Şubat 2026. https://aao.org/preferred-practice-pattern/comprehensive-adult-medical-eye-evaluation-ppp
  12. NHS. How often can I have a free NHS eye test?; Visiting an optician. Yayın yılları belirtilmemiş. https://www.nhs.uk/nhs-services/opticians/how-often-can-i-have-a-free-nhs-eye-test/ ; https://www.nhs.uk/nhs-services/opticians/visiting-an-optician/
  13. American Academy of Ophthalmology. Using a Home Vision Test to Order Glasses Online. 2022. https://www.aao.org/eye-health/tips-prevention/self-home-vision-test-order-glasses-online

Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır ve muayenenin yerini tutmaz. Size uygun tanı ve tedavi, muayene sonrası hekiminiz tarafından belirlenir.

Yardım

Aradığınızı bulamadınız mı?

Dilediğiniz soruları doktorlarımıza sorabilirsiniz.

Yukarı

Tercihleriniz önemlidir. Harita, video ve site analitiği izniniz olmadan yüklenmez.

Bize ulaşın

Doktorumuza soru sorun

Acil durumlar için değildir. Ani görme kaybı, göz yaralanması, kimyasal temas veya şiddetli ağrıda en yakın acil servise başvurun ya da 112'yi arayın. Bu form çevrim içi muayene veya teşhis kanalı değildir.

Size dönebilmemiz için telefon veya e-postadan en az birini yazın.

Kimlik numarası, tetkik sonucu, reçete veya fotoğraf paylaşmayın. Gerekli bilgiler muayene sırasında değerlendirilir.

İlettiğiniz bilgiler sorunuzun yanıtlanması amacıyla işlenir. Ayrıntılar: KVKK Aydınlatma Metni.

Sorularınız 24 saat içinde yanıtlanır.