İçeriğe geç
Cumhuriyet Mah. Annem Sk. No:4, Adapazarı / Sakarya bilgi@marmaragoz.com
Tedavi

Femto-LASIK Nedir? Flebin Lazerle Hazırlandığı LASIK

Yazan: Marmara Göz Tıp MerkeziSite editörü: Seyfi Dertli (seyfi@marmaragoz.com)Son güncelleme:

iLasik (Femto Lazer) — Sakarya Marmara Göz Tıp Merkezi
Merkezimizde
Bu yöntem merkezimizde uygulanmamaktadır
İçerik türü
Genel bilgilendirme
Yöntem grubu
Flepli lazer (LASIK); flep femtosaniye lazerle hazırlanır
Uygunluk
Muayene ve kornea ölçümleriyle göz doktoru tarafından değerlendirilir

Femto-LASIK, LASIK ameliyatında korneada açılan ince ve menteşeli kapakçığın (flep) bıçaklı bir aletle (mikrokeratom) değil femtosaniye lazerle hazırlandığı uygulamadır. Flep kaldırılır, altındaki doku excimer lazerle numaraya göre şekillendirilir ve flep yerine kapatılır. Kimlere uygun olabileceği kornea kalınlığı, haritası ve göz yüzeyi değerlendirilerek belirlenir.

Bu yöntem merkezimizde uygulanmamaktadır. Tedavi seçenekleri, kişinin klinik bulguları ve yöntemin yararları, riskleri ve sınırlılıkları birlikte değerlendirilerek belirlenir.

Kısaca

  • Flebin femtosaniye lazerle ya da mikrokeratomla hazırlanması kılavuzlarda kabul gören iki yoldur; femtosaniye lazerle ameliyat sırasında flebe bağlı sorunların daha seyrek olduğu bildirilir.[1][2]
  • “Kişiye özel” diye anılan dalga cephesi (wavefront) tedavisi femto-LASIK’in kendisi değil, ayrı bir lazer seçeneğidir; Cochrane derlemesi klasik tedaviye göre önemli bir fark bulmamıştır.[8]
  • Görme yüzey lazerine göre daha hızlı toparlanır ve ilk günlerdeki ağrı daha azdır; buna karşılık kuruluk sıktır ve bazı kişilerde uzun sürebilir.[3][7]
  • İnce ya da düzensiz kornea, ciddi kuru göz ve darbe riski yüksek spor veya meslek, LASIK’in tercih edilmeyebileceği durumlardır.[1][3]

Femto-LASIK nasıl yapılır?

  1. Göz uyuşturucu damlayla uyuşturulur ve göz bir emme halkasıyla sabitlenir.
  2. Femtosaniye lazer, korneanın belirlenen derinliğinde dokuyu ayırarak menteşeli ince bir flep hazırlar.
  3. Cerrah flebi kaldırır; excimer lazer alttaki dokuyu numaraya göre şekillendirir.
  4. Flep yerine yatırılır ve dikiş gerekmeden birkaç dakika içinde yerine tutunur. Birkaç gün uyurken göze koruyucu siper takılması istenebilir.[1][3]

Flep mekanik bir mikrokeratomla ya da femtosaniye lazerle hazırlanabilir; Amerikan Oftalmoloji Akademisi (AAO) kılavuzu iki yolu da güçlü öneriyle kabul eder.[1] Femtosaniye lazerle flebin çapı ve derinliği programlanabilir ve Avrupa Katarakt ve Refraktif Cerrahlar Derneği (ESCRS) bu yöntemde ameliyat sırasındaki flep sorunlarının daha az görüldüğünü belirtir.[1][2] Femtosaniye lazerin kendine özgü yan etkileri de vardır: geçici ışık hassasiyeti ve ışık kaynakları çevresinde gökkuşağı renklerinde parlama bildirilmiştir.[1] Bazı merkezler bu uygulamayı cihaz üreticisinin ticari adlarıyla anar; bu sayfada yöntemin genel adı kullanılmıştır.

Femto-LASIK sıklıkla “dalga cephesi analizine göre kişiye özel” tedaviyle birlikte anlatılır. Oysa flebin nasıl hazırlandığı ile korneanın hangi lazer profiliyle şekillendirildiği ayrı konulardır. 33 randomize çalışmayı değerlendiren Cochrane derlemesi, dalga cephesi yönlendirmeli ya da optimize tedavilerle klasik tedaviler arasında 6 ve 12 aylık sonuçlarda önemli bir fark bulmamıştır.[8]

ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA), ameliyatın genellikle 30 dakikadan kısa sürdüğünü belirtir; lazerin çalıştığı süre bunun yalnızca bir bölümüdür.[6] İki gözün aynı gün tedavisi daha pratik olsa da FDA bunu ayrı günlerde yapılan iki ameliyata göre daha riskli bulur: aynı gün tedavide ilk gözün sonucu görülmeden ikinciye geçilir ve iki gözün görmesi birden bulanık kalabilir.[5]

Kimler için düşünülebilir, kimlerde uygun olmayabilir?

ESCRS, LASIK’i 8 diyoptrinin altındaki miyopide ve +3 diyoptrinin altındaki hipermetropide önerir. Flep altında kalan dokunun 250 mikrometrenin altına inmemesi gerektiğini, 300 mikrometre ve üzerinin en uygun olduğunu ve korneanın kalınlığına göre çok fazla doku alınmasının (yaklaşık yüzde 40’ın üzeri) ektazi riskini belirgin artırdığını belirtir.[2]

Kornea haritası ölçümü yapılan yetişkin kadın ve muayene cihazı
Temsili görsel. Kornea haritası ve kalınlık ölçümü, flepli lazerin uygun olup olmadığını belirleyen temel tetkiklerdendir.
Femto-LASIK açısından uygunluğu etkileyen durumlar
Durum LASIK açısından anlamı
İnce kornea ya da lazerden sonra yetersiz kalacak doku LASIK uygun olmayabilir. Yüzey lazeri ya da SMILE düşünülebilir; bu yöntemlerle riskler azalır ama tamamen ortadan kalkmaz.[1][3]
Düzensiz kornea haritası, keratokonus şüphesi Görme düzeltme amaçlı lazer önerilmez.[1][2]
Epitelin zayıf tutunması (epitel bazal membran distrofisi, tekrarlayan kornea erozyonu) Flep açılması sorun yaratabilir; LASIK dışı yöntemler düşünülebilir.[1]
Ciddi kuru göz LASIK kuruluğu artırabilir; ciddi kuru gözde LASIK adaylığı yoktur ya da önce tedavi gerekir.[1][3]
Temaslı spor ya da darbe riski yüksek meslek Flep, darbeyle aylar hatta yıllar sonra bile yerinden kayabilir.[1][4]
Son bir yılda değişen numara, 18 yaşın altı, gebelik ve emzirme Numara dengelenene ya da bu dönem bitene kadar beklenir.[2][4]
Yara iyileşmesini etkileyen hastalık ya da ilaçlar; herpes, glokom, üveit öyküsü Ek değerlendirme gerekir; bazılarında LASIK uygun olmayabilir.[1][4]

LASIK’e uygun olmamak görmenin düzeltilemeyeceği anlamına gelmez; gözlük ve kontakt lens de geçerli seçeneklerdir. Diğer seçenekleri No Touch lazer, lazer mi, göz içi lens mi ve göz lazer ameliyatı sayfalarında bulabilirsiniz. Uygunluğun nasıl değerlendirildiğini göz lazerine uygunluk ön muayenesi yazımızda anlattık.

İyileşme süreci

LASIK ile yüzey lazerini (PRK) karşılaştıran Cochrane derlemesine göre LASIK’te görme daha hızlı toparlanır ve ağrı daha azdır; bir yıldaki sonuçlar ise benzerdir.[7] İşlemden sonraki birkaç saat gözde batma ve yanma olabilir.[3] FDA, ilk kontrolün ameliyattan sonraki 24-48 saat içinde, sonraki kontrollerin en az ilk altı ay boyunca düzenli aralıklarla yapılmasını önerir ve görmenin oturmasının üç-altı ay sürebileceğini belirtir.[6] ESCRS, iyileşme tamamlanana kadar (yönteme göre çoğunlukla 1-2 hafta) gözü ovuşturmamayı, temaslı spor, ağır kaldırma ve göz makyajından kaçınmayı, toz, darbe, musluk suyu ve havuzdan uzak durmayı önerir.[2] Hangi damlaları ne kadar kullanacağınızı işlemi yapan hekim belirler.

Lazer sonrası evde aynaya bakarak göz damlası kullanan yetişkin
Temsili görsel. Ameliyat sonrası damlaların türü ve süresi kişiye göre hekim tarafından belirlenir.

Hangi belirtide beklememelisiniz?

Şiddetli ya da giderek artan ağrı, görmenin düzelmek yerine kötüleşmesi, gözde artan kızarıklık veya akıntı varsa aynı gün işlemi yapan göz hekimine ulaşın.[6] Ulaşamıyorsanız randevu ya da mesaj yanıtı beklemeden en yakın göz acil servisine veya acil servise başvurun.

Riskler ve sınırlılıklar

LASIK’in yan etkileri ve komplikasyonları seyrek görülür; ancak bazıları kalıcı olabilir ve nadiren günlük yaşamı belirgin etkileyebilir.[1]

  • Kuruluk: AAO’ya göre LASIK sonrası hemen herkeste kuruluk ve gün içinde dalgalanan görme olur; çoğunlukla bir ay içinde azalır, bazı kişilerde daha uzun sürer ya da kalıcı olur.[3] FDA, bazı kişilerde ciddi ve kalıcı olabilen kuru göz gelişebildiğini belirtir.[5]
  • Az ya da fazla düzeltme, numaranın kısmen geri gelmesi; ek düzeltme gerekebilir ya da her zaman mümkün olmayabilir.[1][5]
  • Özellikle gece ışıklar çevresinde hale, parlama ve yıldızlanma; düşük ışıkta görme kalitesinde azalma.[1][5]
  • Flebe bağlı sorunlar: flepte kırışıklık, flep altına epitel büyümesi, flep altı iltihabı ve darbeyle flep kayması.[1]
  • Korneanın ilerleyici incelip dikleşmesi (ektazi): LASIK’in temel risklerinden biridir.[2]
  • Enfeksiyon ve gözlük ya da lensle de düzeltilemeyen görme kaybı: nadirdir.[1][5]
  • Kırklı yaşlardan sonra okuma gözlüğü ihtiyacı.[1]

Flep açılırken korneanın ön bölümündeki sinirler de kesilir.[1] Küçük bir çalışmada sinir yoğunluğunun başlangıç düzeyine yaklaşması LASIK’ten sonra yaklaşık beş yıl, PRK’den sonra yaklaşık iki yıl sürmüştür.[10] Gözyaşı ölçümlerindeki azalma meta-analizde LASIK’te belirgin, yüzey lazeri ve SMILE’da belirgin değildir.[9]

Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir. İşlem öncesinde hekiminizden detaylı görüş almanız önerilir.

Sık sorulan sorular

Femto-LASIK klasik LASIK’ten daha mı güvenli?

Femtosaniye lazerle ameliyat sırasındaki flep sorunları daha seyrek bildirilir, ancak yönteme özgü yan etkileri vardır ve mikrokeratomla hazırlanan flep de kılavuzlarda kabul görür.[1][2] Flep kayması en sık ilk 24 saatte görülür; 41.845 kişinin izlendiği bir analizde 12 ay içinde 81.238 gözün 10’unda (yüzde 0,012) görülmüş ve mekanik mikrokeratomla daha sık bulunmuştur.[1] Güvenliği belirleyen en önemli etken, kornea ölçümleri ve muayeneyle doğru hasta seçimidir.

Numara geri gelirse ne yapılır?

Ek düzeltme, numaranın tekrarlanan ölçümlerle dengelendiği gösterildikten sonra düşünülür. Seçenekler eski flebin yeniden kaldırılması ya da yüzeyden lazer uygulanmasıdır; öncesinde kalan kornea kalınlığı yeniden hesaplanır.[1]

LASIK olduktan sonra katarakt ameliyatı olunabilir mi?

Evet. Ancak lazer korneanın şeklini değiştirdiği için göz içi mercek gücünün hesaplanmasını etkileyebilir. Lazer öncesi ve sonrası ölçümlerinizin bir kopyasını saklamanız önerilir.[1]

LASIK sonrası göz tansiyonu ölçümü değişir mi?

Değişebilir. Kornea inceldiği için göz tansiyonu ölçümü gerçekte olduğundan düşük çıkabilir; ileride muayene olduğunuzda, özellikle glokom değerlendirmesinde, LASIK olduğunuzu söylemeniz önemlidir.[1]

Lazerle görme düzeltme seçeneklerini muayene eden göz hekiminizle birlikte değerlendirebilirsiniz.

Kaynaklar

  1. Jacobs DS, Lee JK, Shen TT ve ark.; American Academy of Ophthalmology. Refractive Surgery Preferred Practice Pattern. Ophthalmology. 2023;130(3):P61-P135. DOI 10.1016/j.ophtha.2022.10.032, PMID 36543604. https://doi.org/10.1016/j.ophtha.2022.10.032
  2. European Society of Cataract and Refractive Surgeons (ESCRS). ESCRS Recommendations for Refractive Surgery. 2026. https://www.escrs.org/escrs-recommendations-for-refractive-surgery
  3. American Academy of Ophthalmology (gözden geçiren Hura AS). LASIK: Laser Eye Surgery. 09.01.2026. https://www.aao.org/eye-health/treatments/lasik
  4. U.S. Food and Drug Administration. When is LASIK not for me? 11.07.2018. https://www.fda.gov/medical-devices/lasik/when-lasik-not-me
  5. U.S. Food and Drug Administration. What are the risks and how can I find the right doctor for me? 08.08.2018. https://www.fda.gov/medical-devices/lasik/what-are-risks-and-how-can-i-find-right-doctor-me
  6. U.S. Food and Drug Administration. What should I expect before, during, and after surgery? 11.07.2018. https://www.fda.gov/medical-devices/lasik/what-should-i-expect-during-and-after-surgery
  7. Shortt AJ, Allan BD, Evans JR. Laser-assisted in-situ keratomileusis (LASIK) versus photorefractive keratectomy (PRK) for myopia. Cochrane Database Syst Rev. 2013;(1):CD005135. DOI 10.1002/14651858.CD005135.pub3, PMID 23440799. https://doi.org/10.1002/14651858.CD005135.pub3
  8. Li SM, Kang MT, Wang NL, Abariga SA. Wavefront excimer laser refractive surgery for adults with refractive errors. Cochrane Database Syst Rev. 2020;12:CD012687. DOI 10.1002/14651858.CD012687.pub2, PMID 33336797. https://doi.org/10.1002/14651858.CD012687.pub2
  9. Sambhi RS, Sambhi GDS, Mather R, Malvankar-Mehta MS. Dry eye after refractive surgery: a meta-analysis. Can J Ophthalmol. 2020;55(2):99-106. DOI 10.1016/j.jcjo.2019.07.005, PMID 31712000. https://doi.org/10.1016/j.jcjo.2019.07.005
  10. Erie JC, McLaren JW, Hodge DO, Bourne WM. Recovery of corneal subbasal nerve density after PRK and LASIK. Am J Ophthalmol. 2005;140(6):1059-1064. DOI 10.1016/j.ajo.2005.07.027, PMID 16376651. https://doi.org/10.1016/j.ajo.2005.07.027

Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır ve muayenenin yerini tutmaz. Size uygun tanı ve tedavi, muayene sonrası hekiminiz tarafından belirlenir.

Yardım

Aradığınızı bulamadınız mı?

Dilediğiniz soruları doktorlarımıza sorabilirsiniz.

Yukarı

Tercihleriniz önemlidir. Harita, video ve site analitiği izniniz olmadan yüklenmez.

Bize ulaşın

Doktorumuza soru sorun

Acil durumlar için değildir. Ani görme kaybı, göz yaralanması, kimyasal temas veya şiddetli ağrıda en yakın acil servise başvurun ya da 112'yi arayın. Bu form çevrim içi muayene veya teşhis kanalı değildir.

Size dönebilmemiz için telefon veya e-postadan en az birini yazın.

Kimlik numarası, tetkik sonucu, reçete veya fotoğraf paylaşmayın. Gerekli bilgiler muayene sırasında değerlendirilir.

İlettiğiniz bilgiler sorunuzun yanıtlanması amacıyla işlenir. Ayrıntılar: KVKK Aydınlatma Metni.

Sorularınız 24 saat içinde yanıtlanır.