Ailenizde glokom (göz tansiyonu) varsa: Ne zaman ve hangi testlerle kontrol olmalısınız?
Glokom, görme sinirine zarar veren ve çoğu zaman erken dönemde hiçbir belirti vermeyen bir göz hastalığıdır. Anne, baba veya kardeşlerinizde glokom varsa sizin için risk artar. **Yalnızca göz tansiyonu ölçümü glokomu dışlamak için yeterli değildir.** Görme siniri muayenesi ve gerektiğinde görme alanı testi de içeren kapsamlı bir göz muayenesi gerekir.
Göz Hastalıkları Uzmanı
Yazan: Marmara Göz Tıp MerkeziSite editörü: Seyfi Dertli (seyfi@marmaragoz.com)Son güncelleme: Tıbbi inceleme: Op. Dr. Mazhar DilmaçSon tıbbi inceleme tarihi:
İçindekiler
Kısaca: Glokom, görme sinirine zarar veren ve çoğu zaman erken dönemde hiçbir belirti vermeyen bir göz hastalığıdır. Anne, baba veya kardeşlerinizde glokom varsa sizin için risk artar. Yalnızca göz tansiyonu ölçümü glokomu dışlamak için yeterli değildir. Görme siniri muayenesi ve gerektiğinde görme alanı testi de içeren kapsamlı bir göz muayenesi gerekir.
Glokom neden "sinsi" bir hastalıktır?
En sık görülen glokom türünde görme kaybı yan görme alanından başlar ve çok yavaş ilerler. Kişi merkezi görmesi uzun süre korunduğu için kaybı fark etmez. Glokoma bağlı görme kaybı geri döndürülemez. Ancak erken tanı ve düzenli tedaviyle ilerlemesi çoğu zaman yavaşlatılabilir.
Aile öyküsü dışındaki risk etkenleri
- 40 yaş üstü olmak
- Yüksek göz içi basıncı
- Yüksek miyopi veya hipermetropi
- İnce kornea
- Geçirilmiş göz yaralanması
- Uzun süreli kortizon (steroid) kullanımı
- Diyabet, yüksek tansiyon ve migren gibi genel sağlık sorunları
Birden fazla risk etkeni olan kişilerde toplam risk daha yüksektir.
Ne zaman kontrol olmalısınız?
Genel öneri, yetişkinlerin 40 yaş civarında kapsamlı bir göz muayenesi yaptırmasıdır. Ailesinde glokom olanlar ve diğer risk etkenlerini taşıyanlar için kontrollerin daha erken başlaması ve daha sık yapılması gerekebilir. Size uygun kontrol aralığını göz doktorunuz belirler.
Kapsamlı muayenede neler yapılır?
- Göz içi basıncı ölçümü
- Görme sinirinin (optik sinir) muayenesi: Göz bebeği büyütülerek sinirin görünümü değerlendirilir.
- Görme alanı testi: Yan görmedeki kayıplar araştırılır.
- Kornea kalınlığı ölçümü: Göz tansiyonu değerinin doğru yorumlanmasına yardımcı olur.
- Optik sinir görüntülemesi (OCT): Sinir lifi tabakası ölçülür ve izlemde karşılaştırılır.
- Ön kamara açısının değerlendirilmesi
Göz tansiyonunuzun normal çıkması glokom olmadığınızı tek başına göstermez. Normal basınçta da glokom gelişebilir.
Tanı konduysa
Tedavi çoğunlukla göz damlalarıyla başlar. Bazı hastalarda lazer tedavisi (SLT gibi) veya cerrahi gerekebilir. Tedavi başladıktan sonra kontroller genellikle birkaç ayda bir yapılır. Damlaları düzenli kullanmak ve kontrolleri aksatmamak, tedavinin başarısı için en önemli adımdır.
Acil belirtiler
Daha az görülen bir glokom türünde göz içi basıncı aniden yükselebilir. Ani ve şiddetli göz ağrısı, kızarıklık, bulanık görme, ışıklar etrafında halkalar, baş ağrısı ve bulantı birlikte görülürse vakit kaybetmeden acil servise başvurun.
Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir. İşlem öncesinde hekiminizden detaylı görüş almanız önerilir.
İlgili sayfalar: Glokom (göz tansiyonu) · Göz tansiyonunda lazer tedavisi (SLT) · Göz muayenesi · Doktorlarımız
Kaynaklar
- American Academy of Ophthalmology — Understanding Glaucoma: Symptoms, Causes, Diagnosis, Treatment — https://www.aao.org/eye-health/diseases/what-is-glaucoma
- National Eye Institute — Glaucoma — https://www.nei.nih.gov/learn-about-eye-health/eye-conditions-and-diseases/glaucoma
- NICE — Glaucoma: diagnosis and management (NG81) — https://www.nice.org.uk/guidance/ng81
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; muayene ve tanının yerini tutmaz. Ani görme kaybı, göz yaralanması, kimyasal temas veya şiddetli ağrıda vakit kaybetmeden acil servise başvurun.
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır ve muayenenin yerini tutmaz. Tanı ve tedavi için göz hastalıkları uzmanına başvurunuz.
Tıbbi inceleme
Op. Dr. Mazhar Dilmaç
Göz Hastalıkları Uzmanı. Marmara Göz Tıp Merkezi'nde hasta kabul etmektedir.